Kijk naar buiten en genees!

Dat één mens zoveel verschil kan maken, ik ben er nog van onder de indruk. “Of het allemaal zin heeft wat de Paus schrijft, dat moet nog maar blijken”, monkelde Trouw wat in de kantlijnen. Een volstrekt overbodige opmerking! Dàt hij een brief als Evangelii Gaudium de wereld in stuurt maakt al enorm verschil. Ik merk aan mijzelf, hoe mijn oren zich spitsen, als Franciscus iets gaat zeggen. Ik luisterde altijd wel naar een paus, ja wel, maar uit beroepsbeleefdheid. Een dominee hoort te weten wat er op andere erven speelt. Maar Benedictus kon mij persoonlijk niet inspireren. En een ad-limina-bezoek van Nederlandse bisschoppen, dat geloofde ik wel.

Hoe anders dit keer! Met enige spanning wachtte ik op de eerste ontmoeting. Die had vandaag plaats. De bisschoppen kwamen met een sombere en naar binnen gerichte brief. Het gaat slecht met de Kerk in Nederland, als je de aantallen wilt tellen. Dat geldt niet alleen voor de Rooms-Katholieke Kerk. Met recht brachten de bisschoppen zorgen mee. Wat zou de Paus er over te zeggen hebben?

Zijn toespraak is inmiddels op het net verschenen. En daar flikt hij het weer: hij enthousiasmeert eenvoudigweg door zijn ogen. Hij vraagt van de bisschoppen om niet langer naar zichzelf te kijken, niet naar het instituut, niet naar de aantallen binnen de kerkmuren. Ze moeten kijken naar de mensen buiten de kerkmuren. Het hoeft geen verdere uitleg dat díe getallen heel wat vrolijker stemmen. Maar daar gaat het de Paus evenmin om. Het gaat hem niet om getallen. Het gaat hem om het Evangelie en om mensen.

De Paus heeft de bisschoppen gezegd, dat zij de mensen moeten dienen in hun zoektocht naar zingeving en naar een zinvol leven. “De Kerk is niet zomaar een hoedster van morele waarheden”, zo zegt Franciscus. Ze is dienaresse, allereerst. En geen Kerk groeit door te overtuigen, maar een Kerk trekt aan door aantrekkelijk te zijn. “Vertrouw de mensen toch”, lijkt de Paus opnieuw te zeggen: “Ga met hen op weg” En trek je niet als een wereldschuwe terug in je eigen gelijk.

Hij geeft uitdrukking van betrokkenheid op alle mannen en vrouwen die door priesters sexueel zijn misbruikt. Hij voelt zich met hen verbonden en bidt met en voor hen. “Zij hebben moedige stappen gezet op weg naar heelwording”, zegt Franciscus. Ze traden in de openbaarheid en vertelden hun verhaal. De Paus begrijpt hoe zij zich hiermee opnieuw kwetsbaar hebben gemaakt. Hij wil hun kwetsbaarheid hoeden.

Eijk kwam naar buiten en zei, bijna blij: “De Paus is tevreden hoe de Nederlandse bisschoppen het probleem van het sexueel misbruik hebben aangepakt.” De somberte van de Nederlandse brief golfde weer dreigend terug. Want Eijk, in de speech zegt de Paus niets over de bisschoppen. Het is ook helemaal niet interessant of de Paus tevreden is: de slachtoffers, zij en zij alleen hebben recht van enig spreken. En als zij zeggen: ik ervaar een zekere heel-wording, dan is dat waardevol. Voor henzelf allereerst. Voor de bisschoppen is er ook dan geen enkele reden om zichzelf te kietelen of te feliciteren.

“Kijk naar buiten”, zegt de Paus. Eijk komt naar buiten en kijkt gelijk weer naar binnen. Er is nog een hele weg te gaan voor de Nederlandse bisschoppen. Maar dat Franciscus met hen spreekt. Dat hij een speech meegeeft en dat hij Evangelii Gaudium heeft geschreven, man, wat een verschil!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s